Chodnik w ogrodzie – pomysły jak i z czego go zrobić
Przydomowy chodnik to temat wielu przemyśleń. Czy w ogóle jest potrzebny? Jak prawidłowo go zaprojektować, a potem wykonać, żeby służył długo i ładnie się prezentował?
Spis treści
Z tego tekstu dowiesz się:
- dlaczego warto zrobić chodniki w ogrodzie,
- co uwzględnić przy wytyczaniu ścieżek,
- jaki materiał wybrać,
- w jaki sposób ułożyć nawierzchnię.
Sięgnij po garść inspiracji i praktycznych wskazówek, dzięki którym stworzysz przestrzeń funkcjonalną oraz przyjazną w eksploatacji. Uwzględnij nie tylko fakty, ale też przyzwyczajenia swojej rodziny i tryb życia, który prowadzicie. Pamiętaj, że najważniejszy jest Wasz komfort!
Czy chodnik w ogrodzie jest potrzebny?
Przypomnij sobie spacer po szutrowej drodze, kiedy pada deszcz albo wyobraź sobie chodzenie po podmokłej łące. Taki obrazek jest atrakcyjny tylko wtedy, gdy oglądasz go na ekranie. W prawdziwym życiu większość osób woli stąpać suchą stopą, szczególnie na terenie własnej posesji. Aby było to możliwe już na etapie projektowania ogrodu uwzględnij zrobienie chodnika. Nie martw się, jeżeli początkowo nie wykonałeś ścieżek spacerowych czy podjazdu. Możesz to zrobić w każdej chwili, a my podpowiemy Ci jak się do tego przygotować i przeprowadzić prace, aby uzyskać efekt wow!
Zacznijmy jednak od tego, dlaczego potrzebujesz wybrukowanego chodnika, podjazdu, opaski wokół domu oraz ścieżek ogrodowych:
- utwardzą nawierzchnię, chroniąc ją przed powstawaniem ubytków, dziur, wgłębień oraz błota,
- wizualnie oddzielą od siebie poszczególne strefy w ogrodzie – rekreacyjną, wypoczynkową, rabaty z kwiatami czy ogródek warzywny,
- ułatwią komunikację między domem a garażem, altaną, placem zabaw czy basenem,
Oprócz oczywistych walorów funkcjonalnych chodniki pełnią niekwestionowaną rolę dekoracyjną. Potraktuj je jako spójny element aranżacji z ogrodem i domem, a cała nieruchomość będzie harmonijna i piękna.
Jak wyznaczyć ścieżki w ogrodzie?
Zakładamy, że nie zatrudniasz architekta krajobrazu, tylko samodzielnie podejmujesz się wyzwania, jakim jest zaplanowanie i wykonanie ścieżek w ogrodzie. Od czego musisz zacząć?
Dużo zależy od tego, czy Twój ogród już istnieje czy dopiero go zakładasz. W nowych inwestycjach można wykonać najpierw chodniki, a dopiero potem zasadzić rośliny czy ustawić meble ogrodowe. Jeżeli ogród już istnieje, to rodzaj chodników i sposób ich prowadzenia dopasuj do stanu obecnego.
Stwórz plan, w którym uwzględnisz:
- kształt ścieżek – linie mogą być proste lub tworzyć zawijasy. Jeżeli zależy Ci na szybkiej komunikacji między domem a pomieszczeniem gospodarczym wybierz pierwszą opcję, szczególnie w nowoczesnym ogrodzie. Kręte chodniki świetnie wyglądają w ogrodach angielskich, naturalnych, leśnych, w których główną rolę grają rośliny;
- lokalizację chodnika – inna nawierzchnia sprawdzi się od frontu, a inna na tyłach domu, w przestrzeni rekreacyjnej. Podjazd oraz chodnik prowadzący do drzwi wejściowych powinien być szerszy i liczyć około 3 metrów. Najlepiej postawić na kamienną nawierzchnię, która jest odporna na duże obciążenia i zabrudzenia (łatwo usunąć z niej błoto czy plamy po oleju). Optymalna grubość materiału to 8 cm. Do tego trzeba uwzględnić krawężniki, które wzmocnią brzegi konstrukcji, a przy tym oddzielą ją od trawnika. Na tyłach domu chodniki mogą być węższe i wykonane z bardziej dekoracyjnych materiałów, ułożone w finezyjne wzory;
- rozmieszczenie chodników – chodniki muszą łączyć dom z pozostałymi elementami małej architektury. Zaplanuj przejścia do placu zabaw, basenu, altany z grillem, składziku na opał, garażu, bramy wjazdowej, koszy na śmieci. Weź pod uwagę trasy, którymi najczęściej poruszasz się Ty i Twoi bliscy – sugestią będą „dzikie ścieżki”, czyli wydeptane miejsca na trawie czy w ziemi;
- szerokość przejść – jeżeli planujesz ścieżki w mniejszym ogrodzie (2-3 ary), wytyczaj je oszczędnie i wybieraj wąskie trakty zamiast szerokich. W ten sposób nie stracisz zbyt dużo zieleni. Na większych działkach możesz pokusić się o wykonanie chodników o szerokości 120 cm, co umożliwi swobodne mijanie się dwóch osób. Również sposób prowadzenia ścieżek warto przemyśleć, aby nie utworzyły w ogrodzie szachownicy. Czasem lepiej nadłożyć nieco drogi i pójść kilka metrów dalej, lecz zostawić wolny plac na środku. Takie opaski zazwyczaj biegną równolegle do ścian domu, a potem wzdłuż ogrodzenia;
- obecność roślin – koło ścieżki najlepiej sadzić rośliny, które nie są rozłożyste. W przeciwnym razie czeka Cię częste przycinanie krzewów i usuwanie gałęzi blokujących przejście. Weź też pod uwagę obecność drzew – te silnie ukorzenione z czasem mogą wypychać płyty chodnikowe, niszczyć je i deformować;
- rozmieszczenie mebli i elementów małej architektury ogrodowej – w miejscu, gdzie ma powstać taras czy altana utwardzona powierzchnia powinna być szersza. To od Twojego pomysłu i dostępnego metrażu w ogrodzie zależy, jak duży będzie plac. Planując jego kształt uwzględnij też obecność elementów małej architektury i mebli, szczególnie jeśli planujesz zakup dużego narożnika, rozkładanych leżaków i stołu, przy którym można zjeść latem obiad;
- rodzaj nawierzchni – tutaj oprócz estetyki ważne są kwestie praktyczne, dlatego poświęciliśmy więcej uwagi na porównanie dostępnych materiałów oraz wskazówki na temat tego, jak ułożyć chodnik.
Z jakich materiałów wykonać chodnik w ogrodzie?
Jeszcze do niedawna jedynym i właściwym wyborem dla wielu była kostka brukowa. Dzisiaj wykonane z niej chodniki to tylko jedna z możliwości, a inwestorzy coraz chętniej eksperymentują z innymi materiałami. Jakimi? Wśród najchętniej kupowanych są:
- kamień pod postacią płyt, otoczaków, luźnego żwirku,
- betonowe bloki,
- cegła klinkierowa lub pochodząca z rozbiórek,
- drewno w formie desek, krążków lub luźnej kory.
Zanim przybliżymy Ci ceny i specyfikę każdego z materiałów, zastanówmy się, czym powinien być podyktowany wybór konkretnego rozwiązania? Przede wszystkim dopasuj rodzaj nawierzchni do:
- stylistyki nieruchomości – obiekty w stylu loftowym świetnie prezentują się okolone ścieżkami ze starej cegły lub betonu, z kolei w eleganckich rezydencjach najlepszym wyborem będzie dekoracyjny kamień,
- stylistyki ogrodu – jeżeli zależy Ci na maksymalnej naturalności postaw na luźną korę lub deski albo wybierz rustykalną cegłę, w przypadku nowoczesnych, minimalistycznych trawników dobrym wyborem będzie beton w bloczkach, który można ułożyć „od linijki”,
- sposobu, w jaki będzie eksploatowana – jeżeli ścieżka ma być głównie dekoracją może być ułożona w kręty sposób, wyłożona gładkimi otoczakami lub wysypana żwirem. W przypadku podjazdu, chodnika prowadzącego do domu czy miejsca parkingowego koniecznie sięgnij po nawierzchnie antypoślizgowe, odporne na mróz i obciążenia.
Wiesz już, na co zwrócić uwagę przy zakupie materiałów do wykonania chodnika. Czas na przeanalizowanie, który z nich będzie najlepszy. Pod uwagę warto wziąć wygląd i cenę, ale te czynniki nie powinny być decydujące. Równie ważna jest bowiem funkcjonalność nawierzchni, a więc jej odporność na mróz, obciążenia, ścieranie, łatwość w czyszczeniu i antypoślizgowość. Co oferują najpopularniejsze wymienione wcześniej materiały?
Drewno
Chodnik z drewnianych desek ma podobną wytrzymałość jak ścieżka wyłożona plastrami sosnowymi czy akacjowymi. Podobne są także ich ceny (średnia półka) oraz wygląd (tworzą naturalny efekt). Odpowiednia impregnacja gwarantuje im wytrzymałość na czynniki atmosferyczne, a lakier chroni przed wnikaniem wilgoci. Możesz przyciąć elementy samodzielnie lub zlecić wykonanie ich w tartaku.
W luźnej formie drewno występuje pod postacią dekoracyjnej kory. Pamiętaj, że jest to materiał podlegający rozkładowi, dlatego lepiej zastosować go w formie dekoracyjnej niż użytkowej. Świetnie nadaje się do wypełniania przestrzeni między rabatami czy pod drzewami, a w dodatku użyźnia glebę i zwalcza chwasty.
Kamień
Kamień do wykładania ogrodowych ścieżek występuje pod kilkoma postaciami. Luźny żwir podobnie jak kora pełni funkcję ozdobną, ponieważ sam w sobie jest dość niestabilny. Alternatywą dla niego są otoczaki, czyli większe oszlifowane kamienie pasujące do eleganckich oraz naturalnych aranżacji. Chodząc po nich trzeba zachować ostrożność, bo szczególnie po deszczu ich powierzchnia jest śliska i trudniej utrzymać równowagę.
Największą stabilnością i twardością odznaczają się kamienne płyty z granitu czy piaskowca, a także popularna kostka brukowa. Świetnie nadają się do wykładania podjazdów czy miejsc parkingowych.
Beton
Betonowe bloki to modny element industrialnych i nowoczesnych ogrodów. Są praktyczne, łatwe w montażu i utrzymaniu, a pozytywnie zaskakuje także ich cena. Z betonu można też wykonać murki, schody czy taras, gdzie stoją ogrodowe meble – wtedy cała aranżacja wygląda spójnie. Dostępne są różne rodzaje nawierzchni, od perforowanych płyt z dziurami, przez bloczki przypominające kamień łupany aż po beton imitujący drewno.
Cegła
Moda na poprzemysłowe klimaty przeniosła się z loftów do ogrodów. Cegła klinkierowa lub rozbiórkowa to odporny materiał nadający się do wykładania podjazdów, miejsc parkingowych, posadzek w śmietnikach czy altanach. Wzrok przykuwa ich nieregularna faktura, ciekawy kolor, a zaletą jest duża wytrzymałość.
Jak ułożyć chodniki w ogrodzie? Krok po kroku
Po zaplanowaniu, jak będą biegły ścieżki i z jakiego elementu zostaną wykonane nawierzchnie w ogrodzie, czas zabrać się do pracy. Większość chodników, zwłaszcza tych ze żwirku czy kory, ale też płyt i desek dasz radę wykonać samodzielnie wyłącznie z pomocą łopaty. Nieco bardziej zaawansowanych umiejętności oraz sprzętu potrzeba do ułożenia kostki brukowej, dlatego tu lepiej zatrudnić fachowców.
Jeżeli zdecydujesz się na samodzielne przeprowadzenie prac zacznij od przygotowania podłoża. Aby mieć pewność, że kopiesz w odpowiednim miejscu i na odpowiednią głębokość, zacznij od wytyczenia ścieżek przy pomocy sznurka lub wbijanych w pewnej odległości palików. Jakie zasady obowiązują podczas przygotowywania gruntu pod chodnik?
- Wykop płytki rów.
- Dno rowu wypełnij pospółką, czyli piaskiem i żwirem, aby je nieco utwardzić i wyrównać – to ważne dla stabilności całej ścieżki.
- Dalsze kroki wykonaj w zależności od tego, jaki materiał na chodnik wybrałeś.
Przykładowo otoczaki, tzw. kocie łby możesz osadzić bezpośrednio w ziemi albo umieścić w płynnym betonie i zostawić do zastygnięcia. Podobnie postępuj z płytami kamiennymi, lecz pamiętaj, że pozostawiając w miejscach łączeń ziemię narazisz się na wyrastanie chwastów i mchu, a więc więcej prac pielęgnacyjnych.
Ścieżka żwirowa wymaga dodatkowej warstwy z geowłókniny i podobnie jak alejki z kory czy innego sypkiego kruszywa powinna być umieszczona w rynnie otoczonej z dwóch stron krawężnikami, pełniącymi funkcję ograniczników.
Obecność chodników w ogrodzie jest ważna ze względów praktycznych i estetycznych. Wykonanie ścieżek na froncie i w tylnej części działki zapewni większy komfort poruszania się między domem a pozostałymi budynkami czy atrakcjami. Dopasowane pod względem designu do charakteru nieruchomości stanie się jej eleganckim zwieńczeniem, dlatego warto poświęcić nieco czasu na:
- zaplanowanie przebiegu ścieżek w ogrodzie, przed i wokół domu,
- wybór odpowiedniego materiału do wykonania chodników, podsypania rabat i drzewek,
- przeprowadzenie montażu, który bardzo często możliwy jest samodzielnie, bez pomocy specjalistów ani fachowego sprzętu.
Utwardzone podłoże nie będzie się zapadało pod ciężarem zaparkowanego auta, kompletu mebli ogrodowych, basenu czy koszy na śmieci. Zachowując odpowiednie proporcje między strefą zieloną a wybrukowaną zyskasz miejsce, w którym przyjemnie spędza się czas, wypoczywając, pracując i oddając się domowym obowiązkom.