Chwasty na trawniku – rodzaje, zwalczanie, zapobieganie
Chwasty na trawniku to spory problem. Nie tylko szpecą, ale też utrudniają wzrost trawy i innych nasadzeń. Niepożądane rośliny mają zdolność do szybkiego rozrastania się, dlatego często pozbycie się ich bywa bardzo trudne. Na szczęście znamy co najmniej kilka skutecznych metod zwalczania chwastów. Wiemy też, jak zapobiegać ich powstawaniu jeszcze przed założeniem trawnika i później, kiedy uda Ci się przywrócić darni pierwotny, estetyczny wygląd.
Spis treści
Skąd się biorą chwasty?
Zanim podejmiesz się działań mających zwalczyć chwasty, zastanów się, skąd właściwie biorą się one na Twoim starannie wypielęgnowanym trawniku. Wytłumaczenie jest bardzo proste – pojawiają się wtedy, gdy gleba chce zwalczać monogamiczność zasadzonych przez człowieka roślin. Po co? Po to, aby napowietrzyć głębsze warstwy gleby czy zneutralizować nadmiar wydzielin korzeniowych. Dlatego też środowiskiem, które najbardziej sprzyja rozwojowi wielu gatunków chwastów jest właśnie trawnik.
Rodzaje chwastów – podstawowy podział
Samo określenie chwasty jest mocno oględne i odnosi się ogólnie do tych roślin, które rozsiewają się w sposób niekontrolowany i niekoniecznie estetycznie się prezentują. Jednak bardziej szczegółowo dzielimy je na chwasty jednoroczne (chwasty jednoliścienne) oraz rośliny dwuliścienne. Ustalenie tego, z którą grupą masz do czynienia pozwoli Ci zastosować właściwe metody zwalczania nieproszonych gości.
Chwasty jednoroczone
Występują w formie kępek traw i zazwyczaj mają inny odcień oraz kształt niż pozostała darń. Czasem są tak podobne do “normalnej” trawy, że trudno zlokalizować je na trawniku czy wśród upraw. A jeszcze trudniej je wyplenić. Do tej grupy zalicza się perz właściwy, owies głuchy czy wiechlina roczna. Chemiczne zwalczanie powoduje zwalczanie chwastów, ale też niszczenie trawnika. Można spróbować zastosować miejscowo herbicydy selektywne, jednak zazwyczaj nie przyniesie do oczekiwanych rezultatów. Pozostaje zatem ręczne odchwaszczanie oraz częste koszenie i nawożenie. Z czasem uda się osłabić wzrost roślin jednoliściennych.
Chwasty dwuliścienne
To popularne chwasty takie jak babka zwyczajna i lancetowata, blekot pospolity, gwiazdnica pospolita, jaskier rozłogowy, tasznik pospolity czy szczawik zajęczy. Większość z nich to rośliny kwitnące, jednak w przeciwieństwie do chwastów liściennych dają się łatwo wytropić i zniszczyć. Usuwanie ręczne to tylko jedna z opcji, znacznie szybszy i skuteczniejszy okaże się środek chwastobójczy. Oprysk jest możliwy na trawniku, ale nie sprawdzi się w przypadku rabat i kwietnych klombów ani warzywnych upraw – mógłby je zniszczyć i zatruć.
Dlaczego chwasty są szkodliwe?
Dużo mówi się o szkodliwości chwastów, ale z czego ona tak naprawdę wynika? Otóż chwasty rozsiewają się szybko i w zupełnie niekontrolowany sposób. Mają przy tym mocny i rozwinięty system korzeniowy, dlatego po naniesieniu przez wiatr szybko i trwale zadomawiają się w Twoim ogrodzie. Zazwyczaj nie wróżą nic dobrego dla Twojego trawnika, ponieważ:
- ograniczają rozwój trawy czy upraw, zabierając im wodę z gleby oraz składniki odżywcze, a nierzadko także dostęp do tlenu i słońca,
- wyglądają nieestetycznie i szpecą idealnie gładki, wypielęgnowany trawnik,
- mogą wywoływać reakcje alergiczne, w tym także reakcje skórne, gdy dojdzie do bezpośredniego kontaktu np. z kłującym ostem,
- niektóre odmiany chwastów są trujące, co szkodzi dzieciom i zwierzętom domowym.
Chwasty za sprawą rozwiniętego systemu korzeniowego są trudne do usunięcia ręcznie. Jednak jest to tylko jedna ze znanych metod zwalczania chwastów. Przedstawiamy je wszystkie!
Czy chwasty się przydają?
O dziwo… tak! Obserwując dany teren, jeszcze zanim założysz na nim trawnik czy rozpoczniesz uprawy, z łatwością możesz określić, jaka jest na nim gleba. Jak? Właśnie za pomocą chwastów. Są one wskaźnikiem tego, czy gleba jest sucha, kwaśna czy wapienna, co pozwoli Ci dobrać odpowiednia technikę uprawy lub mieszankę traw. Więcej o wyborze właściwych odmian nasion przeczytasz w naszym artykule: Jaką trawę na trawnik wybrać?
Chwasty na trawniku mają jeszcze inne zalety – przyciągają owady, są stosowane jako przyprawy w kuchni lub stają się składnikiem mieszanek zwalczających szkodniki i zapobiegających chorobom gleby (np. pokrzywa). Znamy też ich właściwości lecznicze (rumianek odkaża, krwawnik dezynfekuje, sok z babki lancetowatej zmniejsza swędzenie po ukąszeniach). Dlatego niektórzy świadomie decydują się na obecność chwastów w swoim ogrodzie (czasem nie wiedząc nawet, że tym, co uprawiają jest w istocie chwast).
Jeżeli jednak Ty chcesz cieszyć się swoimi uprawami i mieć idealnie gładki, zielony trawnik, to zastosuj nasze sposoby na usuwanie chwastów.
Sposoby na zwalczanie chwastów
Uciążliwy chwast to problem wielu ogrodników – amatorów i zawodowców. Jak walczyć z nim skutecznie, a zarazem tak, aby nie zaszkodzić trawie, kwiatom, uprawom warzywnym? Oto kilka sposobów, które możesz zastosować nie tylko doraźnie, gdy niechciane rośliny już się pojawią, ale też profilaktycznie, aby im zapobiegać.
Właściwa pielęgnacja trawnika
Regularne koszenie, podlewanie, nawożenie – to podstawowe czynności, które brzmią jak przepis na udany trawnik. W jaki sposób mają zwalczyć chwasty na trawniku? Okazuje się, że właściwa pielęgnacja może pomóc skutecznie zwalczać chwasty jeszcze w zalążku, nie dopuszczając do tego, aby się rozrosły i zaszkodziły trawie.
Ręczne usuwanie chwastów
Zwalczanie chwastów poprzez ich wyrywanie to ekologiczna, znana i skuteczna metoda. Jest jednocześnie bardzo wymagająca i coraz mniej osób decyduje się usuwać w ten sposób rośliny niepożądane. Pielenie wymaga zastosowania rękawic, małej motyczki lub łopatki oraz wiadra, do którego trafią usunięte chwasty. Przy ich wyrywaniu zwracaj uwagę na to, aby wyciągnąć z ziemi cały korzeń. Najwygodniej usunąć chwasty z gleby, która jest lekko wilgotna.
Środki chwastobójcze
Oprysk trawnika to popularny i skuteczny sposób na zwalczanie chwastów. Niektórzy mają jednak opory przed zastosowaniem środków ochrony roślin, z uwagi na ich agresywne działanie – nie tylko na rośliny, ale też glebę i bioróżnorodność środowiska.
Niektóre preparaty faktycznie usuwają zarówno chwasty, jak i wypalają trawę czy kwiaty. Mogą szkodzić dzieciom i zwierzętom domowym. Dlatego lepiej potraktować opryskiem tylko chwasty, sięgając po herbicydy. W sprzedaży dostępne są też naturalne środki, jednak trudno ocenić, jak skuteczne będą na trawnikach mających wysoki poziom zachwaszczenia.
Środki naturalne
Skoro mowa o naturalnych metodach usuwania chwastów z trawnika to warto wypróbować ocet rozcieńczony w wodzie w proporcji 2 do 1. Niekiedy do mieszanki dodaje się też płyn do mycia naczyń, zużyty olej jadalny lub roztwory mydła. Działają one jak lepce – przylegają do rośliny i utrudniają jej wzrost. Dlatego uważaj na to, aby substancjami potraktować tylko chwasty, bo inaczej ucierpiałaby także trawa czy krzewy.
Walka z mchem
Mech także może być problemem, dlatego, gdy na trawniku pojawiają się pierwsze porosty, warto od razu zwalczyć chwasty. Problem dotyczy zwłaszcza miejsc, które są wilgotne – mech pojawia się w zacienionych miejscach, gdzie nawożenie i koszenie przebiega w sposób nieprawidłowy. Na jego powstawanie wpływ ma także gleba (zazwyczaj kwaśna).
Skuteczną walkę z mchem podejmiesz ograniczając wilgotność trawnika, stosując nawóz odkwaszający i poprawiający strukturę gleby, a także usuwając mech mechanicznie podczas wertykulacji i aeracji. Na koniec warto zastosować oprysk trawnika lub sięgnąć po środki chemiczne dostępne w sklepach ogrodniczych.
Chwasty na trawniku – czy można im zapobiec?
Dużo mówi się o tym, jak powinno wyglądać zwalczanie chwastów. A czy można zapobiegać ich pojawianiu się? Okazuje się, że tak, a profilaktyka jest bardziej skuteczna i mniej pracochłonna niż późniejsza likwidacja chwastów. Dlatego, jeszcze przed założeniem trawnika zadbaj o spulchnienie gleby i odsłonięcie jej. Dobrym pomysłem będzie płytkie przekopanie w celu usunięcia młodych siewek chwastów. Wolne miejsca warto wypełnić korą lub zasadzić w nich rośliny okrywowe. W ten sposób zyskasz w swoim ogrodzie efektowny, kolorowy dywan. W tej roli najlepiej sprawdzą się lawendy, rojniki, floksy i barwinki.
Jak widzisz usuwanie chwastów nie musi być walką z góry skazaną na niepowodzenie. Pomyśl o pozbyciu się ich już na etapie planowania ogrodu. Gdy zauważysz chwasty na trawniku, ustal z jaką odmianą masz do czynienia, a potem zastosuj wymienione wyżej metody ręczne, mechaniczne lub chemiczne.