Odkurzacz centralny – co to jest? Wady i zalety odkurzacza w ścianie
Masz dość noszenia odkurzacza po całym domu i obijania nim ścian? Może warto pomyśleć o odkurzaczu centralnym! Wciąż niewiele osób decyduje się zamontować w budynku taki system, obawiając się awarii i kosztów, ale czy słusznie? Przeanalizujmy wady i zalety odkurzacza centralnego.
Spis treści
Centralne odkurzanie – co to jest?
System centralnego odkurzania składa się z agregatu, rur poprowadzonych w ścianach i podłodze oraz gniazd ssących, w których schowane są węże służące do sprzątania. Agregat to urządzenie zasysające zanieczyszczone powietrze, zwykle umieszczany jest w jakimś pomieszczeniu gospodarczym, np. piwnicy, garażu czy kotłowni (rzadko kiedy dokonuje się instalacji w części mieszkalnej, bo jednostka centralna pracuje dość głośno).
Teoretycznie można umieścić jednostkę centralną gdzieś wysoko, np. na poddaszu, ale wówczas do jej działania konieczna będzie większa moc, a co za tym idzie wzrosną nam koszty związane z użytkowaniem odkurzacza. Generalnie, jednostkę centralną trzeba zamontować gdzieś, gdzie zawsze będzie do niej łatwy dostęp.
Jak już wspomniano, główną jednostkę odkurzacza centralnego łączy się za pomocą rur z systemem gniazd ssących rozmieszczonych w różnych miejscach domu. Do każdego gniazda ssącego podłącza się specjalny wąż (jego długość wynosi przeważnie 5-12 m), za pomocą którego usuwa się mniejsze i większe zanieczyszczenia znajdujące się w pomieszczeniach.
Jak korzystać z odkurzacza centralnego?
To bardzo proste! Nie musisz już dźwigać tradycyjnego odkurzacza na różne poziomy domu i z trudem manewrować nim w trudno dostępnych miejscach, ryzykując obicia na ścianie. Po prostu podchodzisz do najbliższego z gniazd ssących podłączonych do instalacji, otwierasz je i wyciągasz tyle węża, ile potrzebujesz, aby dotrzeć do zabrudzonych miejsc.
W razie potrzeby podłączasz do rury jakieś dodatkowe akcesoria, typu szczotki czy specyficzne końcówki, a następnie po prostu przesuwasz wężem po podłodze, podobnie jak w przypadku zwykłego odkurzacza. Czasem do uruchomienia instalacji konieczne jest wciśnięcie odpowiedniego przycisku, w który wyposażone są gniazda ssące. Po zakończeniu sprzątania z reguły wąż chowany jest w ścianie automatycznie.
Zalety systemu centralnego odkurzania
Zdrowszy sposób sprzątania
System centralnego odkurzania jest zdrowszy niż korzystanie z tradycyjnego odkurzacza, bo zasysane powietrze wydmuchiwane jest na zewnątrz budynku. Po sprzątaniu w domu nie pozostaje charakterystyczny zapach, a w powietrzu nie unosi się kurz pełen potencjalnie chorobotwórczych mikroorganizmów, pyłków i roztoczy. Z tego powodu odkurzacze centralne wyśmienicie nadają się dla alergików.
Zanieczyszczenia mogą być tak skutecznie wychwytywane dzięki specjalnym filtrom. Odkurzacz centralny najczęściej będzie wyposażony w:
- worek odwrócony – jest to filtr samoczyszczący, który zatrzymuje zanieczyszczenia przedostające się razem z powietrzem do jednostki centralnej odkurzacza;
- worek jednorazowy – standardowy filtr workowy w jednostce centralnej instalacji;
- filtr wodny – w tym rodzaju filtra powietrze zassane przez wąż ssący przechodzi przez pojemnik z wodą, która zatrzymuje zanieczyszczenia;
- papierowy/poliestrowy wkład filtrujący – szczególnie skutecznie wychwytuje większe zanieczyszczenia pochłaniane przez system odkurzacza centralnego;
- filtr typu cyklon – jego działanie polega na tym, że powietrze, które wessała instalacja zostaje wprawione w ruch obrotowy w jednostce centralnej, a dzięki działaniu siły odśrodkowej zabrudzenia opadają na dno zbiornika.

Odkurzacz centralny to przede wszystkim wygoda
Wygodne usuwanie zanieczyszczeń
W przypadku odkurzacza centralnego podczas sprzątania trzeba nosić jedynie lekki wąż ssący. Waży on zwykle ok. 3 kg, a waga tradycyjnych odkurzaczy bywa ponad dwa razy większa. Siła ssania nie zmniejsza się, kiedy pojemnik na zanieczyszczenia jest pełen.
Wciągnięte przez odkurzacz centralny zabrudzenia gromadzą się w zbiorniku o dużej pojemności (zwykle od kilkunastu do aż kilkudziesięciu litrów), znacznie większym niż ten, w który wyposażony jest odkurzacz tradycyjny. Częste opróżnianie pojemnika nie jest konieczne – na ogół wystarczy to zrobić raz na 2 lub 3 miesiące.
Możemy też całkowicie tego uniknąć, jeśli zainwestujemy w bezobsługowy system filtracji – w takim przypadku odkurzacz centralny podłącza się do kanalizacji i po zapełnieniu zbiornik na zanieczyszczenia automatycznie się do niej opróżnia.
Efektywne sprzątanie całej powierzchni domu bez obitych ścian
Odkurzacz centralny pozwala na szybkie i skuteczne sprzątanie w różnych miejscach, w tym na schodach i nie powoduje obijania mebli oraz ścian, co często zdarza nam się w przypadku korzystania ze zwykłego odkurzacza. Moc odkurzacza centralnego przeważnie jest znacznie większa niż tradycyjnych urządzeń, a więc może on bez problemu wyłapać naprawdę wiele nieczystości w krótkim czasie.
Nie należy się też obawiać, że gniazda ssące odkurzacza centralnego umieszczone w ścianie popsują nam estetykę w pomieszczeniach. Wyglądem mogą one przypominać zwykłe gniazdka elektryczne, bez trudu znajdziemy też rozwiązania, które w ogóle nie rzucają się w oczy.
Ciche sprzątanie
Podczas pracy odkurzacza w domu nie słychać głośnych dźwięków, więc domownicy mogą w spokoju oddać się swoim zajęciom, takim jak rozmowy telefoniczne czy oglądanie filmów. Ten sposób sprzątania szczególnie docenią osoby, które mają małe dzieci, bo odkurzacz centralny nie wybudzi pociech ze snu.
Duża liczba dodatkowych akcesoriów do sprzątania
Odkurzacz centralny to wygodne rozwiązanie także ze względu na dużą liczbę oferowanych przez producentów akcesoriów ułatwiających usuwanie różnego rodzaju nieczystości. Mogą to być rury ze specjalnymi końcówkami, za pomocą których da się bez problemu dotrzeć do trudno dostępnych miejsc czy automatyczne szufelki.

Opróżnianie pojemnika centralnego odkurzania
Wady systemu centralnego odkurzania
Wysoki koszt instalacji odkurzacza centralnego
Przy odkurzaczu centralnym koszty jego montażu w domu będą znacznie większe niż w przypadku zakupu tradycyjnych odkurzaczy, bo idą one w tysiące. To, ile konkretnie zapłacimy, zależy od różnych czynników, przede wszystkim od tego, jaka ma być długość instalacji (co jest związane z powierzchnią domu), w jaki sposób ma być ona poprowadzona i jakiej liczby gniazd ssących potrzebujemy.
Oczywiście, wysoki jest koszt zakupu samej jednostki centralnej (ceny zwykle zaczynają się od 1 000 zł, ale duże znaczenie ma moc silnika, którą trzeba dobrać do powierzchni domu). Do tego doliczyć trzeba jeszcze inne wydatki, np. na materiały instalacyjne czy koszt robocizny w przypadku, gdy do przeprowadzenia instalacji zatrudnimy fachowców.
Problematyczna instalacja w istniejącym budynku
Jeśli postanowimy zamontować odkurzacz centralny w swoim domu, musimy liczyć się z tym, że jego instalacja może być skomplikowana. Szczególne trudności pojawiają się, jeśli system ma być założony w już wybudowanym budynku. Niezbędne jest wówczas kucie ścian i podłogi, a takie działania wymagają dodatkowych kosztów i większych nakładów pracy. Znacznie łatwiej przeprowadzić instalację systemu centralnego odkurzania już na etapie budowy domu.
Możliwość zatkania instalacji odkurzacza centralnego
Centralny odkurzacz rzadko kiedy ulega awariom, zwłaszcza jeśli jego instalacja została wykonana w profesjonalny sposób. Może się jednak zdarzyć zator, jeśli w drodze do jednostki centralnej znajdą się zanieczyszczenia dość znacznych rozmiarów. Ryzyko wzrasta w przypadku szczególnie długich rur. Na skutek poważnego zatkania może być konieczne kucie w ścianie, aby oczyścić lub wymienić dany odcinek i przywrócić prawidłowe działanie całej instalacji.
Należy jednak podkreślić, że tego typu sytuacje zdarzają się wyjątkowo rzadko. Dobrej jakości centralny odkurzacz wyposażony jest w rury wyprodukowane z tworzyw, do których nie przyczepiają się zanieczyszczenia, tylko są one bez trudu przesuwane w kierunku jednostki centralnej.
Wady i zalety odkurzacza centralnego – podsumowanie
Odkurzacz centralny to montowany w domu system pozwalający na wygodne i efektywne sprzątanie. W jego skład wchodzi znajdująca się najczęściej w piwnicy jednostka centralna (zawiera ona elementy służące filtracji i usuwaniu zanieczyszczeń na zewnątrz domu) oraz umieszczony w ścianach układ rur zakończony gniazdami ssącymi wyposażonymi w węże do odkurzania. Całą instalację najprościej zamontować już na etapie budowy domu.
Przy prawidłowej instalacji odkurzacz centralny przeważnie pozostaje bezawaryjny, ale jego największą wadą jest stosunkowo wysoki koszt zakupu i montażu poszczególnych elementów. Mimo to, odkurzacze centralne mają tak wiele zalet, że zdecydowanie warto rozważyć zainwestowanie w nie.