Przydomowa oczyszczalnia ścieków – wszystko co musisz wiedzieć

W miejscach gdzie nie zbudowano sieci kanalizacyjnej, zmuszeni jesteśmy do samodzielnego gromadzenia ścieków. Do niedawna najczęściej stosowano szamba, w których nieczystości były gromadzone, a następnie za pomocą szambiarek wywożone do przemysłowej oczyszczalni. Obecnie coraz częściej stosuje się przydomowe oczyszczalnie ścieków, które zmniejszają koszty wywozu nieczystości i znacząco obniżają negatywny wpływ naszych ścieków na środowisko naturalne. Jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków, jak ją zbudować i obsługiwać? Wszystkiego dowiesz się z tego artykułu.

Przydomowa oczyszczalnia ścieków

Jak działa przydomowa oczyszczalnia ścieków?

W zależności od rodzaju instalacji, przydomowa oczyszczalnia ścieków może funkcjonować na kilka różnych sposobów. Podstawowe rodzaje oczyszczalni ścieków to:

  • drenażowa oczyszczalnia ścieków;
  • biologiczna oczyszczalnia ścieków;
  • roślinna oczyszczalnia ścieków.

Drenażowa przydomowa oczyszczalnia ścieków – jak działa?

Najprostszą instalacją przydomowej oczyszczalni ścieków jest system z drenażem rozsączającym. W jego skład wchodzą:

  • osadnik gnilny;
  • studzienka rozdzielcza;
  • system rur drenażowych;
  • poletko filtracyjne.

Taką instalację można zamontować na glebach o dużej przepuszczalności, w których głębokość wód gruntowych jest stosunkowo duża. Jest to spowodowane tym, że oczyszczone ścieki trafiają do gleby i choć nie są niebezpieczne dla roślin i zwierząt, to ciągle mogą powodować zanieczyszczenie wód gruntowych.

W systemie z drenażem rozsączającym ścieki są wstępnie oczyszczane za pomocą osadnika gnilnego, następnie trafiają poprzez studzienkę i rury do poletka filtracyjnego, czyli odpowiednio napowietrzonych rur z otworami, umieszczonymi w filtrze żwirowym. W ten sposób ścieki są oczyszczane i w miarę bezpieczne.

Jeżeli na naszej posesji posiadamy glebę o małej przepuszczalności, możemy także wybrać przydomową oczyszczalnię ścieków z drenażem rozsączającym, jednak by działała ona poprawnie musimy wykopać około 1,5 metrowy dołek, w którym umieścimy większy filtr żwirowy lub piaskowy.

Biologiczna oczyszczalnia ścieków domowych

Drugą odmianą przydomowych oczyszczalni ścieków są instalacje z oczyszczaniem biologicznym. Tego typu oczyszczalnie wykorzystują aktywność bakterii, które żywią się zawartymi w ściekach zanieczyszczeniami i rozkładają je na niegroźne dla środowiska naturalnego.

Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków typu biologicznego jest bardziej skomplikowana niż w przypadku oczyszczalni z drenażem rozsączającym, jednak jest ona bardziej skuteczna.

Roślinna przydomowa oczyszczalnia ścieków

Przydomowa oczyszczalnia ścieków z roślin działa w nieco zbliżony sposób do wyżej opisanej oczyszczalni biologicznej. Także tutaj za oczyszczanie ścieków w dużej mierze odpowiedzialne są bakterie. Tym razem nie są one jednak celowo wprowadzane do instalacji, a żyją w korzeniach roślin. Dodatkowo korzenie stanowią element filtracyjny, dzięki czemu oddzielają od ścieków zanieczyszczenia stałe.

Tego typu przydomowe oczyszczalnie ścieków dobrze sprawdzają się w miejscach gdzie znajduje się wiele małych źródeł odpadów, na przykład w ośrodkach wypoczynkowych z domkami letniskowymi.

Przydomowa oczyszczalnia ścieków a przepisy prawne

Prawo dość szczegółowo określa w jakich warunkach i miejscu można zainstalować przydomową oczyszczalnię ścieków. Instalacja taka powinna znajdować się minimum:

  • 15 metrów od studni;
  • 2 metry od granicy działki;
  • 3 metry od drzew;
  • 0,8 metra od kabli energetycznych.

Oprócz tego by móc zbudować przydomową oczyszczalnię ścieków musimy przebrnąć przez formalności urzędowe. To jakich pozwoleń wymaga budowa takiej oczyszczalni zależy przede wszystkim od jej wielkości:

  • jeśli przepustowość oczyszczalni ma być większa niż 7,5 metra sześciennego na dobę – konieczne jest pozwolenie na budowę;
  • w przypadku gdy przepustowość przekracza 5 metrów sześciennych na dobę – musimy uzyskać pozwolenie wodno-prawne;
  • dla oczyszczalni o mniejszej przepustowości konieczne jest zgłoszenie eksploatacji oczyszczalni w urzędzie gminy.

Większość przydomowych oczyszczalni ścieków będzie wymagać jedynie ostatniej wymienionej formalności. Do wniosku należy dołączyć mapę działki z zaznaczonym umiejscowieniem przydomowej oczyszczalni ścieków, certyfikat i dokumentację techniczną instalacji (powinien dostarczyć nam je producent instalacji) oraz oświadczenie o własności działki. Po złożeniu powyższych dokumentów, urząd ma 30 dni na rozpatrzenie wniosku. Jeżeli będziemy przestrzegać wcześniej opisanych warunków, decyzja nie powinna być odmowna.

Przydomowa oczyszczalnia ścieków – jak dobrać ją do naszych potrzeb?

Najpopularniejszym typem przydomowych oczyszczalni ścieków są instalacje biologiczne. Są one najskuteczniejsze i najbardziej uniwersalne, dlatego w przeważającej większości to właśnie one będą naszym podstawowym wyborem.

Najważniejszym parametrem jest pojemność osadnika gnilnego. By wybrać odpowiednią wielkość osadnika gnilnego musimy wziąć pod uwagę zużycie wody. Przyjmuje się, że jedna osoba zużywa na wszystkie aktywności około 150 litrów wody na dobę. To stosunkowo bezpieczne założenie, jednak warto je zweryfikować z naszym realnym zużyciem, pokazywanym przez licznik.

W zbiorniku osadnika gnilnego ścieki muszą przebywać przez 3-4 dni by mogły zostać oczyszczone, oznacza to, że minimalna pojemność zbiornika związanego z przydomową oczyszczalnią ścieków dla domu w którym mieszkają cztery osoby to 1800 litrów (1,8 metra sześciennego). Warto zachować jednak margines błędu i wybrać zbiornik o pojemności nieco większej 2 lub 2,5 metra sześciennego.

Oprócz tego jaka będzie objętość oczyszczonych ścieków na dobór odpowiedniej instalacji wpływ będzie miała dostępna przestrzeń. Przydomowe oczyszczalnie ścieków mogą być zbudowane z użyciem zbiorników o różnych kształtach i wielkościach, dlatego ważne jest by wybrać instalację, która będzie dobrze pasować w zaplanowane miejsce.

Ile kosztuje przydomowa oczyszczalnia ścieków?

Przydomowa oczyszczalnia ścieków to wydatek większy od szamba, w zależności od wielkości i systemu w jakim wybraliśmy naszą instalację to ile kosztuje przydomowa oczyszczalnia ścieków mogą występować spore różnice w cenie między poszczególnymi rozwiązaniami.

Średnio przydomowe oczyszczalnie ścieków kosztują:

  • 7 – 10 tys zł – drenażowe przydomowe oczyszczalnie ścieków;
  • od 11 tys zł – biologiczna przydomowa oczyszczalnia ścieków;
  • od 15 tys zł – roślinna przydomowa oczyszczalnia ścieków.

Najbardziej rozsądnym rozwiązaniem pod względem zarówno skuteczności, jak i tego ile kosztuje przydomowa oczyszczalnia ścieków, jest instalacja biologiczna. Idealnie nadają się one do domów jednorodzinnych czy segmentowych.

Przydomowe oczyszczalnie ścieków – jak często potrzebny jest wywóz nieczystości?

Ze względu na to, że większość oczyszczonych ścieków trafia do gruntu lub wód powierzchniowych, nie ma potrzeby wywozić nieczystości z przydomowych oczyszczalni ścieków.

Oczyszczone ścieki są bezpieczne dla środowiska, dlatego można je składować w glebie na miejscu. Jednak w zbiorniku osadnika wstępnego i osadnika gnilnego powstają nie tylko oczyszczone ścieki, ale także pozostają w nim elementy które nie ulegają rozkładowi. Z tego powodu zbiorniki należy czyścić, dokonuje się tego mniej więcej raz na 2 lub 3 lata.

Oprócz zbiorników, konieczne jest czyszczenie filtrów. W zależności od zaleceń producenta wykonuje się tę czynność raz na 3-6 miesięcy. W porównaniu do szamba, które wymaga wywozu nieczystości 2-3 razy do roku koszta są więc znacznie mniejsze, zainwestowane w budowę oczyszczalni pieniądze zwracają się zwykle po około 3 latach od budowy.