Rozmnażanie kaktusów – co trzeba wiedzieć?
Pielęgnacja kaktusów jest prosta i każdy ogrodnik sobie z nią poradzi. W zamian za minimum uwagi rośliny kaktusowate odpłacają nam pięknym wyglądem i długą żywotnością. Jeżeli zatem chcemy cieszyć się ich obecnością, warto rozważyć rozmnażanie kaktusów. Zobacz, w jaki sposób się to odbywa, jakie są dostępne metody i wreszcie, dlaczego warto rozmnażać rośliny doniczkowe we własnym zakresie.
Spis treści
Sukulenty i kaktusy – co to za grupa roślin?
Zanim spróbujesz rozmnażać swoje roślinki doniczkowe, warto dowiedzieć się nieco więcej na temat ich hodowli, potrzeb i preferencji stanowiskowych. Kaktusy są lubiane ze względu na to, że ładnie się prezentują w doniczkach, a przy tym są bardzo łatwe w utrzymaniu. Mają długą żywotność, jednak wraz z rozwojem mogą wymagać przesadzenia. Dobra wiadomość jest taka, że przesadzanie czy rozmnażanie do oddzielnych doniczek przeprowadza się rzadko. Jeżeli jednak staniesz przed takim wyzwaniem, zobacz, jak przesadzić kaktusy, aby zachowały swój ładny wygląd i dobrą kondycję.
Kiedy i dlaczego przesadza się kaktusy?
Kaktusy przesadza się rzadko, właściwie głównie wtedy, gdy chcemy przenieść je w większą doniczkę. Zanim to zrobimy należy wstrzymać się z podlewaniem, aby ziemia i korzenie były suche i łatwiej wysunęły się z doniczki.
Najwłaściwszym momentem na przesadzanie i rozmnażanie kaktusów jest wiosna, bo zimą rośliny są w stanie spoczynku. Zanim przesadzisz roślinę, zobacz, czy nie wypuściła ona młodych pędów bocznych. Jeśli tak, poczekaj aż odrosną i będą mocniejsze, inaczej jest ryzyko, że nie przyjmą się w nowym miejscu.
Jak rozmnażać kaktusy?
Jeżeli chcesz zmienić lokalizację kaktusów i uzyskać młode roślinki – dla siebie, na prezent, na wystawę czy na sprzedaż, zaplanuj rozmnażanie. Wegetatywne czy generatywne? Przybliżamy dwa najpopularniejszy sposoby na przesadzanie nie tylko kaktusów, ale też innych sukulentów.
Rozmnażanie generatywne
To nic innego, jak rozmnażanie z nasion. Rozmnażanie wegetatywne wymaga jednak cierpliwości, która zostanie nagrodzona, gdy roślina urośnie i zakwitnie, a Ty będziesz mógł śledzić ten proces od samego początku. W ten sposób możesz też wyhodować gatunek trudno dostępny, odporny na szkodniki. Aby tak się stało, wybierz zdrowe i dobrze kiełkujące nasiona. Zbierz je, a następnie odstaw na czas spoczynku. Wysiewaj na parapecie w kwietniu lub maju. Przed umieszczeniem ich w doniczce wypełnionej ziemią, pamiętaj, aby ją odpowiednio zdezynfekować. Natomiast nasiona zapraw środkiem chroniącym przed grzybami.
Rozmnażanie wegetatywne
To metoda polegająca na uzyskaniu sadzonek, czyli oddzieleniu części rośliny, a potem zaszczepieniu lub zakorzenieniu jej części. Tutaj trzeba poświęcić czas, aby przygotować roślinę mateczną do tego zabiegu – około dwa tygodnie przed nim, zasil ją nawozem wieloskładnikowym, aby otrzymała dużą dawkę składników odżywczych i pokarmowych. Istotne jest też zapewnienie im ciepła i światła poprzez wystawienie na promienie słoneczne, gdzie będą miały odpowiednią wilgotność i cyrkulację powietrza.
Najlepszym momentem na szczepienie jest ten, w którym roślina mateczna jest w fazie intensywnego wzrostu. Jest to wiosna i latem – jesienią i zimą procesy biologiczne zdecydowanie spowalniają i roślina gorzej kwitnie.
Sadzonki z odrostów
Jeżeli mamy do czynienia z kaktusem, który rośnie gęsto, w kępie i ma odrosty, możemy wykorzystać je do zrobienia rozsad. Jest kilka sposobów na rozsiewanie – poprzez odrosty podziemne, odrosty naziemne, z wierzchołków oraz z pędów bocznych.
- odrosty podziemne – wiedząc o tym, że każdy pęd kaktusa ma własny korzeń, można wyciągnąć ostrożnie roślinę mateczną z doniczki, a następnie wykruszyć ziemię spomiędzy korzeni i odciąć odrost ostrym nożem. Nowe sadzonki umieszczamy w ziemi kaktusowej, doniczki zaś w worku (pomoże utrzymać temperaturę) i ustawiamy w ciepłym, lecz zacienionym miejscu,
- odrosty naziemne – jeśli odrosty wyrastają u nasady rośliny, możemy obciąć je tak samo, jak opisaliśmy wyżej. Zasuszone sadzonki umieszczamy w przygotowanej ziemi w doniczce (mieszanka ziemi kaktusowej na dole, a u góry torfu i piasku). W takim podłożu nie zachodzą procesy gnilne, a woda i powietrze sprzyjają bujnemu rozrastaniu się korzeni,
- wierzchołki – popularne są też sadzonki z wierzchołków kaktusów, które stosuje się przy okazji odmładzania starej rośliny. Sadzonkę po odcięciu od rośliny głównej obcinamy skośnie na brzegach, dzięki czemu wytworzy mocniejsze korzenie. Ten kawałek kaktusa najlepiej pozyskać z rośliny, która wyrosła z nasion.
- pędy boczne – z pędów bocznych można łatwo rozmnażać kaktusy, ścinając je i susząc.

Sukulenty w ogrodzie
Jak suszyć sadzonki?
Większość kaktusów przy rozmnażaniu potrzebuje szybkiego suszenia, aby rana, jaka powstała po odcięciu kaktusów zasklepiła się. Pomocne przy tym będzie umiejscowienie sadzonki kaktusa w słońcu lub na grzejniku, co może spowodować, że nie tylko rana się zagoi, ale też powstaną małe korzonki.
Którą metodę rozmnażania wybrać?
Rozmnażanie generatywne uchodzi za lepsze i skuteczniejsze. W efekcie rośliny mają lepszą żywotność, rosną szybciej, obficie kwitną, a przy tym są bardziej odporne na działanie szkodników. Tego nie można powiedzieć o kaktusach rozmnażanych wegetatywnie.
Najlepsze warunki dla kaktusów
Okres rozmnażania jest dość specyficzny i wtedy kaktusy mają nieco inne wymagania stanowiskowe oraz pielęgnacyjne. Jednak standardowo kaktusy i inne sukulenty preferują stanowiska jasne i słoneczne. Podłoże pod roślinę powinno być przepuszczalne (można wykonać otwory drenażowe), lecz niezbyt mokre. Rośliny gorzej czują się w wilgotnym podłożu, które dodatkowo może sprzyjać rozwojowi chorób np. pleśni. Zwłaszcza zimą należy do minimum ograniczyć podlewanie kaktusów.